Yeni Cuma Cami restorasyona alınıyor
Restoranyon için 2017 yılı ön görülüyor. Cami için etüd projelendirme çalışmaları tamalandı. İhale süreci bekleniyor. Yaklaşık 5 milyon TL’ye mal olacak restorasyon boyunca cami ibadete hep açık tutulacak. Yeni Cuma Camii restore edilecek.

 Pertev Mehmet Paşa Külliyesi, halk arasında Yeni Cuma Camisi olarak da tanınmaktadır. Günümüze kadar sadece cami, çeşme, şadırvan ve sübyan mektebi kısmen gelebilmiş olan Pertev Mehmet Paşa Camii, aslında büyük bir külliyenin geriye kalabilmiş olan parçalarıdır. Asıl külliye; cami, imaret, hamam, kervansaray, sübyan mektebi, aşevi, şadırvan, çarşı ve çeşmeden meydana gelmiştir. Hamam caminin kuzeybatısında, imaret batıda, kervansaray ise güneybatıda bulunuyordu. Tarihi ipek Yolu üzerinde bulunan Kocaeli'nde önemli bir yere sahip olan bu kervansarayın güneydoğusunda ise dükkânlar sıralanmıştı.

GELİŞİ GÜZEL YOL YAPIMI

Mimar Sinan'ın ilimizdeki müstesna eserlerinden olan bu kıymetli yapı, 20'nci yüzyılın ikinci yarısında yapı topluluğunun ortasından plansızca açılan Yeni Cuma Sokağı (Pertev Paşa Sokağı) ile önce külliyenin ikiye ayrılmasına neden olmuş. Ardından ise yolun sol tarafında parkın içinde kalan yapılar, zamanın da yıpratıcı etkisiyle yok olmaya yüz tutmuşlardır. Cumhuriyet döneminde Kocaeli'nin yeniden düzenlenmesi sırasında önce Hermann Yansen, sonra da Prof. Kemal Ahmet Aru'nun imar planları ile külliyenin etrafı açılmış ve yapı topluluğunun daha görkemli bir görünüm kazanmasına neden olunmuştur. Ne var ki, bu çalışmalar sırasında tarihi değere sahip olan külliyenin hamamı ile kervansarayı tümüyle yıkılmış, şu anda kurs olarak kullanılan sübyan mektebi ise orijinalliğini yitirmiştir.

ÖNEMLİ ESER

Pertev Mehmet Paşa Külliyesi, Pertev Mehmet Paşa'nın vefatı ardından vasiyeti gereği Kethüda Sinan Ağa tarafından Mimar Sinan'a yaptırılmıştır. 1572'de caminin temelleri atılmış, külliye ise ancak 1579'da tamamlanmıştır. Kocaeli gibi önemli bir deprem bölgesinde olmasına rağmen yapı günümüze kadar sapasağlam ulaşmıştır. Yapılar moloz taştan ve pencereli bir avlu duvarı ile çevrelenmiştir. Üç ayrı girişi olan avlu kapılarından eskiden kervansarayın bulunduğu yöne “Cami-i Şerifi Pertev Paşa sene 987 (1579)” kitabesi yer almıştır.

ÖZEL TASARIM

Külliyenin avlusu iki kısımdan meydana gelmiştir. Bunlardan bir tanesi son cemaat yerinin önünde, diğeri de mihrap yönündedir. Her iki avlu birbirlerinden duvar ile ayrılır. Yapı topluluğunun merkezinde bulunan cami kısa dikdörtgen planlı olup, tek kubbeli camiler için güzel bir örnektir. Merkezi kubbe yarım kubbelerle takviye edilmiştir. Kubbe kasnağını çepeçevre kuşatan 24 adet ve yan duvarlarda ise mihrap duvarında dörderden 12, ikisi son cemaat yerine bakan toplam 14 pencere, ibadet mekânını oldukça ışıklı olacak biçimde aydınlatır.

ÇİNİ YOK

Cami içinde çiniye yer verilmeyişi, o dönem yapıları içerisinde pek de karşılaşılmayan ilginç bir örnektir. Caminin pencere aralarında yazı frizleri ve kalem işleri bulunmaktadır. Camideki mermer işlerinin yanı sıra ahşap işçiliği oldukça ileri düzeydedir. Mermer mihrap ve minber, geometrik bezemelerle kaplıdır. Üzerindeki ince işlemeler Türk süsleme sanatının eşsiz örneklerinden biri olarak dikkat çeker.

SELÇUKLU TARZI

Caminin batı duvarında ana giriş kapısı bulunmaktadır. Kapının üzerinde ikinci bir kat, müezzin mahfili bulunmaktadır. Son cemaat yerinde ahşap çatılı bir galeri vardır. Avlunun ortasında tarihi çınar ağaçlarının arasında Selçuklu tarzını anımsatan çatısı bulunan, on  iki köşeli bir şadırvan bulunur. Avlunun güneybatısına bahçe dışında ise tarihi bir çeşme bulunmaktadır.

2017 YILINDA BAŞLANACAK

Mimar Sinan’ın ilimizdeki en büyük eserlerinden biri olan 437 yıllık tarihi Yeni Cuma Camisi'nin (Pertevpaşa) elden geçirilmesi için Anıtlar Yüksek Kurulunda etüd ve restorasyon projeleri onaylandı. Camiinin restorasyonu 2017 yılında başlayacak. Kentimizin en değerli tarihi hazinesi olan, Mimar Sinan’ın eseri Yeni Cuma Camiinin bir yıl gibi süren etüd projelendirme ve restorasyon Projeleri tamamlanmış kurul onayını bekliyordu.

41 YIL ÖNCE RESTORE EDİLMİŞTİ

Tarihi Yeni Cuma (Pertevpaşa) Camii en son 41 yıl önce çok kapsamlı bir restorasyon geçirmişti. Yeni restorasyon çerçevesinde halen beton olan Caminin avlusu Osmanlı eserlerindeki gibi özel taşlar döşenecek. Beden(duvar) taşları çatısı ve aslına uygun olarak restore edilecek. Yeni Cuma Camii’nin daha önce yapılan, ancak yeterli görülmeyen ışıklandırması da yeniden yapılacak. Işıklandırmanın amber renkli (sarımtırak altın rengi) olacak. Cami avlusunda bulunan ağaç çevrelerini kaplayan niteliksiz betonlar da kaldırılacak.

RESTORASYON EN AZ 3 YIL SÜRECEK

İstanbul Vakıflar Bölge Müdürlüğü’nün ihalesini yapacağı Yeni Cuma Camii için ihaleye çıkmaya hazırlanıyor. Yaklaşık 3 yıl sürmesi beklenen Pertev Paşa Camii restorasyonunun 5 milyon TL’nin üzerinde olması bekleniyor. Restorasyon sürecinin büyük bölümünde, caminin ibadete açık tutulması planlanıyor. Camii içerisibnde ve çevresinde gereksiz yapılan sıvalar dahil olmak üzere herşey orjinaline geri döndürülecek.

Kaynak: kocaelisonnokta.com
Anahtar Kelimeler:
CamiYeni Cuma Cami
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.