Fetret, sözlükte “bir şeyin şiddetini kaybedip gevşemesi ve zayıflaması” anlamındaki futûr mastarından isim olup,  “zaaf, gevşeme, gücünü ve tesirini kaybetme” manasına gelir.  Fetreti dar anlamda; bir peygamberin vefatı ile diğerinin zuhuru arasında geçen zaman dilimi manasına gelirken, geniş anlamda ise,  hangi çağda yaşarlarsa yaşasınlar, birey ve toplumların sağlıklı ve doğru İslam anlayışlarından uzak yaşadıkları dönem olarak tanımlanabilir. Burada bir tahsis ve belli bir zaman kesiti söz konusu değildir.  Şu âyette fetret sözcüğünün hem sözlük ve hem de ıstılah anlamı vurgulanmaktadır: “Ey Ehl-i Kitap! Peygamberlerin arası kesildiği/bilinmez bir hale geldiği bir fetret zamanında, bakınız size resulümüz geldi; tatlı ve acı hakikatleri size beyan ediyor. Bize, ne, beşaretle sevindirecek bir müjdeci, ne ihtar ile gocunduracak bir uyarıcı gelmedi! demeyesiniz. İşte size hem müjdeleyici, hem uyarıcı bir peygamber geldi. Allah her şeye kadirdir. (5/Mâide 19). Bu ayette geçen “fetreten mine’r-rusül” tabiri;  ilahi vahyin kesildiği ya da ilahi mesajın tesirinin zayıfladığı dönem manasınadır. Bu zaman diliminin ucu açık olup,  geçmişi de geleceği de birlikte kuşatır.

İslam inancında fetret konusu,  bir peygamberin ortaya koyduğu tahrife uğramamış bir davetle karşılaşma imkânından mahrum kalan insanların, ahiretteki dini sorumluluğu açısından ele alınmıştır. Onun için İslam’ı doğru anlayan ve doğru bir şekilde temsil eden insanlara büyük ihtiyaç vardır. Bugün İslam dininin var olduğu bilgisi, bütün bir dünyaya ulaşmıştır, diyemeyiz. Şayet ulaşmışsa bile, topluluklar bunun ihtiva ettiği mesajın doğru bilgisine vakıf olamamış ya da yanlış bir din algısına sahip olmuş olabilirler. Bundan dolayı,  kelam âlimleri, İslam daveti kendisine ulaşmadığı için böyle bir dinin varlığından haberdar olmayan kimselerin bütün dönemlerde olabileceğinden hareketle fetretin her dönemde yaşanabileceğine dikkatlerimizi çekerler.

Acaba fetret ehlinin ahretteki durumu ne olacaktır?

İmam-ı Azam Ebu Hanife ve İmam-ı Mâtüridî’ye göre, İslam davetinin kendilerine ulaşmadığı kimseler, sadece akıllarıyla Allah’ı bilip bilmemekten ahrette hesaba çekileceklerdir. Bu konuda Mâtürîdîler şu âyetleri delil olarak getirirler: “Gökleri ve yeri yaratan Allah hakkında şüphe mi var?” (14/İbrahim 10).  “Onlara; gökleri ve yeri kim yarattı?” diye sorsan, mutlaka “Allah” derler.” (31/Lokman 25). Mâtürîdîler: “Biz bir peygamber göndermedikçe azap edici değiliz” (17/İsrâ 15) âyetinde geçen, “resûl” kelimesini “akıl” olarak yorumlamışlardır.  Eş’arîler ise,  fetret döneminde yaşayan insanların dini yönden sorumlu tutulmalarını aklı kullanmaya değil, doğrudan peygamber davetinden haberdar olmaya bağlamışlardır.  Onların bu konudaki delili: “Biz resûl göndermedikçe hiç kimseye azap etmeyiz.” (17/İsrâ 15) ayetidir.  Bu âyete göre insanlar, peygamber gönderilmeden önce azaptan korunmuşlardır. Hz. Peygamberin ebeveyni de bu kurala dâhildir. Dolayısıyla,   Allah’ı bilmek aklî değil, naklidir. Bu konuda aklın görevi, nakli anlama ve yorumlamada bir vasıtadır. Şeriattan ve dinden haberi olmayan insan, ahrette hiçbir şeyden mes’ul değildir. Fetret ehlinin hükmü de böyledir.

Görüldüğü gibi, fetret, İslam mesajının tesirinin zayıflaması ya da İslam korkusu gibi değişik nedenlerden dolayı doğru bir şekilde  ulaşamamasıdır. Böyle bir dönemde yaşayan kimse Mâtürîdîlere göre ahirette sadece Allah’a inanıp inanmadığından; Eş’arîlere göre ise, hiçbir şeyden hesaba çekilmeyecektir. O halde günümüz davetçilerine çok iş düşmektedir. Başta internet olmak üzere tüm iletişim vasıtalarını kullanarak her dilde İslam’ı doğru bir şekilde anlatma imkânı vardır. Yeter ki biz Müslümanlarda böyle bir dert, böyle bir dava şuuru olsun!..

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Avatar
tevhid 2017-10-24 23:27:00

günümüz kafirlerinin fetret ehli olduğunu ve o yüzden cehennemlik denemeyeceğini fetullah söylüyordu bir aralar...

Avatar
Hişam 2017-10-27 09:37:29

Ya bu nasıl bir ilim anlayışı.said Nursi yi müslüman göstermek için fetreti savunuyor ve kafirleri cennete koyuyorsunuz.Allaha hesap vereceksiniz

banner274

banner273